Harlekijn is een schoolvoorbeeld van een plant die door toedoen van menselijke activiteiten in de afgelopen decennia zo hard achteruit is gegaan, dat van de oorspronkelijke verbreiding nog maar een snippertje is overgebleven. Nog niet zo heel lang geleden was Harlekijn in Nederland een plaatselijk algemene orchidee, die verspreid over het land in een grote variatie aan biotopen aan te treffen was. Door ontginning, ontwatering, ruilverkaveling en bemesting is hiervan vrijwel niets meer over. Hoe het kan dat deze orchidee, die hoge eisen stelt aan haar leefomgeving, vroeger in zoveel verschillende milieus groeide kan dan ook niet meer worden onderzocht. Harlekijn dankt haar naam aan de groengestreepte petalen, die doen denken aan een narrenkap. Tegenwoordig is Harlekijn nog aan te treffen op de waddeneilanden (vooral op Texel) en langs de kust, daarnaast ook nog in Zuid-Limburg. De groeiplaatsen op Texel behoren tot de grootste van Europa en bevinden zich op rijke, voormalige kweldergronden.